Overschatten we de studenten?

Onze verwachtingen van de nieuwe opzet van de cursus Mediawijsheid aan Tilburg University waren hooggespannen en aanvankelijk was er reden tot optimisme. Maar inmiddels begint er bij ons (Hans van Driel, Marieke van Stigt en mijzelf) een lichte twijfel te ontstaan. Hebben we bij het vormgeven van de cursus de studenten overschat? Of willen we gewoon te veel en te snel? Zijn de studenten misschien nog aan het warmlopen?

Wat is het geval? Even terug naar het begin. Hans en ik bomen regelmatig over onderwijs en de ondernemendheid van studenten daarbinnen. Of liever gezegd: het gebrek aan ondernemendheid. Hans vindt dat vooral zonde omdat hij ervan overtuigd is dat leren zoveel leuker en effectiever wordt als studenten zelf medeverantwoordelijk zijn voor het eigen leerproces. Van imitatio naar aemulatio. Een onderzoekende en ondernemende houding helpt je bovendien verder in het leven. Wat is de vraag achter de vraag? Welke oplossingen zijn mogelijk en wat zijn voor- en nadelen hiervan? Waarom doen we dit? Kan het anders of beter? Etc.

Opzet van de cursus

Enfin, al bomend bedachten we dat het leuk zou zijn om gezamenlijk de cursus Mediawijsheid nieuwe vorm en inhoud te geven. Samen met student-assistent Marieke kwamen we vervolgens tot de huidige opzet: de studenten gaan in de praktijk (met een project voor een zelf gekozen goed doel) ervaren hoe ze media effectief kunnen inzetten. Daarbij dienen ze alle stappen en resultaten wetenschappelijk te onderbouwen: wat is de strategie, waarom is daarvoor gekozen, wat werkt wel en niet (en waarom)? Via de colleges en het handboek geven we de studenten input waarvan wij denken dat deze nuttig is voor de projecten. De cursus kent twee doelstellingen:

  1. Verbeteren van het eigen mediagebruik en netwerken van de studenten alsmede de reflectie hierop.
  2. Beargumenteerd strategisch inzetten van verschillende media om het geformuleerde doel te halen.

Voortgang stagneert

De voorbereidingen van de goededoelenprojecten zijn 26 januari gestart; de aftrap vindt vanaf 14 april plaats. Dat lijkt nog ver weg en dat is wellicht de reden dat de studenten, na een eerste sprint, de vaart sterk lijken te verminderen. Althans, dat concluderen we op basis van de blogs waarop de studenten hun eigen voortgang communiceren (zie mijn vorige blogbericht waarop een overzicht staat van die blogs). Of is er iets anders aan de hand, zo vragen we ons op dit moment af? Vinden de studenten de aanpak wellicht te lastig of te moeilijk? Zouden ze toch een voorkeur hebben voor theorie behandelen, uit het hoofd leren en simpelweg tentamen doen? We beginnen ervoor te vrezen… Tijdens de nazit van het laatste college drukte Hans me op het hart dat we het de studenten sowieso niet kwalijk kunnen en mogen nemen, want het reguliere universitaire onderwijs is nu eenmaal voornamelijk gericht op doceren en reproduceren van kennis. Studenten vinden het vooral prettig als ze een overzicht krijgen van de stof die ze moeten kennen voor het tentamen. Onze aanpak wijkt daar nogal van af, en dat is op zijn minst onwennig. Oké, dat begrijp ik. Tegelijkertijd verbaast het me. Naar mijn idee is het nu meer dan ooit cruciaal dat studenten initiatief kunnen en mogen tonen en invloed hebben op hun eigen onderwijs. Dit sluit aan bij de woorden van SER-voorzitter Mariëtte Hamer tijdens een bijeenkomst van de Vereniging van Hogescholen: “Het onderwijs bereidt jongeren voor op banen die nog niet bestaan, zij zullen technologie gebruiken die nog niet is uitgevonden, om problemen op te lossen die nu nog onbekend zijn. <…> Het onderscheid tussen institutie en individu in onze samenleving vervaagt, omdat individuen zelf drager worden van instituties. Co-creatie is een vorm van organiseren èn van innoveren, met als basis dat het delen van kennis leidt tot vermenigvuldiging. De complexe wereld van de 21e eeuw vraagt immers om oplossingen die gesloten organisaties niet kunnen bieden.”

Bloom’s Taxonomy

Schermafbeelding 2015-02-25 om 15.36.11Hoe verhoudt dit alles zich dit tot de bekende taxonomie van Bloom? Deze indeling wordt wereldwijd veel gebruikt bij het formuleren van (cognitieve) leerdoelen. Het is een handzaam middel voor studenten en docenten om leerdoelstellingen en -activiteiten te ordenen en te benoemen. Bloom en de zijnen hebben de vaardigheden geordend in een opklimmende moeilijkheidsgraad. Je zou de taxonomie als een trap kunnen voorstellen. Iedere volgende trede is ingewikkelder en omvat steeds de vorige treden. Bloom omschrijft de opeenvolgende vaardigheidsniveaus als kennis, inzicht, toepassing, analyse, synthese en evaluatie. In 2001 publiceerden Lorin Anderson en David Krathwohl een herziene versie. Ze vervingen de aanduidingen van de verschillende niveaus door werkwoorden en herinterpreteerden een paar categorieën. Het resultaat: onthouden, begrijpen, toepassen, analyseren, evalueren, creëren.

De moeilijkheidsgraad van de denkvaardigheden loopt steeds op, zoals onderstaand schema laat zien:

Schermafbeelding 2015-02-25 om 15.24.52

Het Center for Excellence in Learning and Teaching van de Iowa State University maakte op basis van Bloom’s Taxonomy een mooie 3D visual met voorbeelden van leerdoelen in diverse situaties.

Wie voor deze cursus Mediawijsheid wil slagen, zal meer moeten willen en kunnen dan onthouden, begrijpen en toepassen. En het is op dit moment de vraag of de studenten dat wel willen. Of ze het kunnen? Daar twijfel ik niet aan. Het vergt wel een andere houding en een andere verwerking en toepassing van kennis. Mijn twijfel zit ‘m erin of we de studenten hierin niet hebben overschat. Ik laat me natuurlijk graag overtuigen van het tegendeel. Ik daag de studenten bovendien, mede namens Hans en Marieke, uit om hun op- of aanmerkingen en eventuele aanvullingen al tijdens de cursus met ons te delen. Samen invulling geven aan een geslaagde cursus Mediawijsheid!

De SER is overigens gestart met een verkenning Leren in de toekomst, waarbij gekeken wordt naar de wijze waarop onderwijs en arbeidsmarktpartijen kunnen inspelen op de veranderende samenleving door ‘echt’ leven lang leren en betere samenwerking. Learning by doing is daarbij een rode draad, zo vertelde Hans (die vorige week als deskundige aanschoof bij een van de SER-bijeenkomsten in dit kader). Onze cursus is alvast een mooi praktijkvoorbeeld.

Reacties

  1. Karel Wijne zegt

    Ondernemendheid vraagt veel van mensen.
    Je moet uit je comfortzone komen, kansen zien, aanpakken, op je bek durven gaan, doorzetten en fouten durven maken.

    Als het uiteindelijk lukt ben je een stap verder. Je kunt dingen waarvan je niet wist dat je ze kon. Het opent andere deuren en dat is nodig. Wij weten niet hoe de maatschappij er over 10 of 20 jaar uitziet. Wat we wel weten is dat het fundamenteel anders is dan het nu is. Dat vraagt om een nieuwsgierige en ondernemend mens die zich open opstelt en dingen oppakt. Alleen beschouwen en in theoretische kaders blijven hangen is niet voldoende. Juist academici moeten in staat zijn om vanuit een analytisch kader ondernemend te handelen en aan te pakken.

    Dat dat lastig is ja, maar dat je het mensen niet kwalijk kan nemen nee.
    Onderwijs van nu heeft cursussen zoals deze nodig.
    En mijn vader zei al: moeilijk gaat ook!

    Succes allemaal.

  2. Groep 1: Aliceanneke & Janna zegt

    We denken dat je het bij het rechte eind hebt met de volgende vraag die je stelt. Namelijk: Willen we te veel en te snel?

    De informatieverstrekking van deze cursus vinden wij niet erg overzichtelijk en hierdoor hebben wij het idee dat wij veel tijd kwijt zijn aan het begrijpen van de opdracht. Er bestaat bijvoorbeeld niet één centraal document met een projectbeschrijving. Er staat informatie op Blackboard, Yammer, PowerPointpresentaties en studiehandleiding. Deze onduidelijkheid maakt het lastig om een goede start te maken met dit project.
    Door de verstrooide informatieverstrekking werd ons pas in college 3 duidelijk wat nou precies de bedoeling van de cursus is en wat er van ons verwacht wordt. En daarnaast is de vraag of jullie de studenten onderschat hebben onterecht want achter de schermen zijn we heel actief, maar dat dit niet zichtbaar is op bijvoorbeeld Yammer.

    Heb dus nog even geduld; work in progress 😉

    • Cecile Janssen zegt

      Dank voor jullie reactie. Goede feedback! Het is ook voor ons zoeken naar een manier die tegelijkertijd recht doet aan meer verantwoordelijkheid geven aan jullie én het bieden van de juiste handvatten – zonder dat we die handvatten directief willen laten zijn. Zoals voor jullie de onoverzichtelijkheid van de informatie een handicap was/is, verloren wij door de onzichtbaarheid van het werk achter de schermen de voeling met de voortgang. Alvast twee mooie concrete verbeterpunten. Inmiddels heeft de twijfel plaatsgemaakt voor hernieuwd (en vol) vertrouwen. Mooi!

Trackbacks

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *